Тарих, экономика және құқық факультетінің «Журналистика және әлеуметтік ғылымдар» кафедрасының 2-курс Ж-24қ тобының студенті Амирова Замира Мадияровн әрі қарай оқу
Сөздәйектер галереясы
Әдептің басы - тіл.
А.Иүгенеки.
Факультеттер жаңалықтары
2026 жылғы 19 наурызда тарих, экономика және құқық факультетінде жаңа демалыс аймағы — «Kitchen Room». Іс-шара Наурыз мерекесі қарсаңында университетт әрі қарай оқу
2026 жылғы 18 наурызда Ұлттық киім күні аясында М. Қозыбаев атындағы Солтүстік Қазақстан университетінің медицина факультетінің оқу-зертханалық корпус әрі қарай оқу
2026 жылғы 17 наурызда Шаңырақ күні мерекесі аясында М. Қозыбаев атындағы Солтүстік Қазақстан университетінің медицина факультетінің оқу-зертханалық к әрі қарай оқу
*]:pointer-events-auto scroll-mt-[calc(var(--header-height)+min(200px,max(70px,20svh)))]" dir="auto" data-turn-id="request-WEB:ee119cbd-a6d1-49f5-835f әрі қарай оқу
2026 жылғы 15 наурызда Қайырымдылық күні аясында медицина факультетінде «Жақсылық жаса — жүрек жылыт!» атты еріктілер акциясы ұйымдастырылды. ОМ-21 т әрі қарай оқу
2026 жылдың 14 наурызында тарих, экономика және құқық факультетінде «Көрісу күні» атты дәстүрлі қазақ мерекесіне арналған мерекелік іс-шара өтті. Бұл әрі қарай оқу
Алғыс айту күнін мерекелеу қарсаңында, 2026 жылғы 27 ақпанда тарих, экономика және құқық факультетінде студенттерін, оқытушылары мен қызметкерлерін бі әрі қарай оқу
2026 жылғы 27 ақпанда Алғыс айту күнін мерекелеу қарсаңында тарих, экономика және құқық факультетінде «Күміс университет» жобасы аясында курс тыңдаушы әрі қарай оқу
2026 жылғы 27 ақпанда тарих, экономика және құқық факультетінде «Foundation» бағдарламасының студенттерімен және болашақ талапкерлермен кәсіби бағдар әрі қарай оқу
Қазақ тіліндегі латын мәтіндерін интеллектуалды өңдеу әдістері мен алгоритмдерін зерттеу және әзірлеу
ИРН AP13268833 жобасы Қазақстан Республикасының Ғылым және жоғары білім министрлігі Ғылым комитеті қаржыландыратын «Жас Ғалым» жобасы бойынша жас ғалымдарды гранттық қаржыландыру аясында жүзеге асырылады.
Жоба жетекшісі (постдокторант): Икласова К.Е., PhD, «Ақпараттық-коммуникациялық технологиялар» кафедрасының доценті (эл. пошта kiklasova1205@gmail.com, ORCID: https://orcid.org/0000-0002-8330-4282, h-индекс = 3 (Scopus), Scopus Author ID: 57209837609).
Ғылыми консультант (консультант): Куликова В.П., т.ғ.к., «Ақпараттық-коммуникациялық технологиялар» кафедрасының профессоры (эл. пошта v4lentina@mail.ru, ORCID: https://orcid.org/0000-0001-8198-2672, h-индекс = 1 (Scopus), Scopus Author ID: 57209829779).
Орындау мерзімі: 01.05.2022 - 31.12.24 ж.
Ұзақтығы: 32 ай.
Қаржыландырудың жалпы көлемі: 18 974 780 теңге.
Жобаның мақсаты: Деректерді интеллектуалдық өңдеудің қазіргі әдістері мен алгоритмдерін, атап айтқанда, латын әліпбиіне көшу процесін тиімді басқару үшін қазақ тіліндегі латын графикалық мәтінін әзірлеу және зерттеу.
Күтілетін нәтижелер: Семантикалық транслитерацияны қамтамасыз ететін латын әліпбиіне көшуді қолдау әдістері әзірленетін болады. Бұл нәтиже, механикалық және семантикалық транслитерацияны бағалау, цифрлық ресурстарды одан әрі дамыту үшін қажет. Латын графикасындағы қазақ тілінің субкорпусын қалыптастыру ерекшеліктерін зерттеу (терминологиялық сөздік мысалында). Бұл нәтиже, зияткерлік өңдеу алгоритмдері мен әдістерін әзірлеу және қазақ тілінің корпусын латын әліпбиінде қалыптастыру үшін негіз жасау үшін қажет. Латын қарпіндегі қысқа қазақ мәтіндерін семантикалық талдау үшін машиналық оқытуды пайдалана отырып алгоритмдер мен әдістерді зерттеу/әзірлеу. Бұл нәтиже, латын графикасында ұсынылған табиғи тілдегі мәтіннен ақпарат алу кезінде бағдарламалық құралдардағы ресурстар мен тиімділікті практикалық бағалау үшін қажет. Латын қарпіне көшу үдерісін басқарудың тиімділігін арттыру үшін ұсынымдар/Алгоритмдер әзірлеу. Бұл нәтиже Қазақ тілі жазуының латын графикасына көшу процесін басқару стратегиясын/саясатын қалыптастыру үшін қажет.
Жобаның сипаттамасы: ҚР-да тіл саясатын іске асыру жөніндегі 2020-2025 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламаның маңызды міндеттерінің бірі: латын графикалық әліпби негізінде қазақ тілінің жазуын жаңғырту, оны жетілдіру, унификациялау және кодификациялау; ақпараттандыру және коммуникация саласында қазақ тілінің қолданылуын жетілдіру болып табылады. Осы міндеттерді шешу, латын қарпінде жеткілікті дәрежеде зерттелмеген үлкен көлемді жаппай тұтынудың цифрлық ресурстарын өңдеу үшін ақпараттық-коммуникациялық технологияларды зерттеумен, әзірлеумен және қолданумен тікелей байланысты. Жобаның идеясы латын графикасына көшу процестерінің қайшылықтарын, әлсіз тұстарын, сәйкессіздіктерін анықтау, сондай-ақ латын графикасына тиімді өтуге ықпал ететін қазақ тіліндегі латын графикасы мәтінін зияткерлік өңдеудің тиісті алгоритмдері мен әдістерін әзірлеу болып табылады.
Мақалалар тізімі:
- Yerkebulan, G., Kulikova, V., Kulikov, V., Kulsharipova, Z. (2021). Devising an entropy-based approach for identifying patterns in multilingual texts. Eastern-European Journal of Enterprise Technologies, 2 (2 (110)), 16–22. doi: https://doi.org/10.15587/1729-4061.2021.228695 (Процентиль - 51).
- Kulikov, V., Kulikova, V., & Yerkebulan, G. (2021). Google/Yandex Translation Detection in the Patterns Identifying System of Multilingual Texts. International Journal of Computing, 20(1), 72-77. https://doi.org/10.47839/ijc.20.1.2094